Begeleiding bij codependency, hechtingsproblemen, relatiepatronen en ontwikkelingstrauma

Loop je in relaties steeds tegen dezelfde patronen aan? Geef je vaak meer dan je ontvangt, vind je het moeilijk om grenzen te stellen of merk je dat je jezelf gemakkelijk verliest in de verbinding met een ander? Misschien herken je codependency, onveilige hechting, verlatingsangst, bindingsangst of emotionele afhankelijkheid.

Je kunt heel goed begrijpen waar bepaald gedrag vandaan komt en tóch merken dat je steeds opnieuw in dezelfde situaties terechtkomt. Inzicht is waardevol, maar soms is er meer nodig om oude patronen daadwerkelijk te veranderen.

In mijn praktijk begeleid ik mensen die meer inzicht willen krijgen in hun hechtingspatronen, relatiepatronen, emoties, grenzen en behoeften. Daarbij kijken we niet alleen naar wat je denkt, maar ook naar wat je voelt en ervaart.

Het uitgangspunt is steeds hetzelfde: van jezelf verliezen in de ander naar steeds meer thuiskomen bij jezelf.

Wat is codependency?

Codependency betekent dat je in relaties sterk gericht kunt zijn op de gevoelens, behoeften en reacties van de ander. Je voelt bijvoorbeeld snel aan hoe het met iemand gaat, past jezelf aan, probeert conflicten te voorkomen of voelt je verantwoordelijk voor de sfeer binnen een relatie.

Bij codependentie kan het moeilijk zijn om onderscheid te maken tussen wat van jou is en wat van de ander is. Je eigen behoeften verdwijnen naar de achtergrond, terwijl je tegelijkertijd sterk verlangt naar liefde, verbinding en erkenning.

Dat kan zich onder andere uiten in:

• moeite hebben met grenzen stellen;
• veel bevestiging nodig hebben;
• jezelf aanpassen om de relatie goed te houden;
• bang zijn om verlaten te worden;
• moeite hebben met alleen zijn;
• verantwoordelijkheidsgevoel voor emoties van anderen;
• blijven investeren in relaties die je weinig teruggeven.

Codependency betekent niet dat je niet zelfstandig of sterk kunt zijn. Juist mensen die buiten een relatie krachtig en onafhankelijk functioneren, kunnen merken dat ze zich binnen een liefdesrelatie ineens heel anders gedragen.

Het onderzoeken van codependentie gaat daarom niet over jezelf veroordelen, maar over begrijpen waarom bepaalde manieren van verbinden ooit zijn ontstaan.

Onveilige hechting en hechtingsproblemen

Onze eerste ervaringen met verbinding kunnen invloed hebben op hoe we later relaties beleven. Bij onveilige hechting kan nabijheid bijvoorbeeld tegelijkertijd fijn én spannend voelen.

Sommige mensen zoeken sterk naar bevestiging en verbinding. Anderen trekken zich juist terug wanneer iemand te dichtbij komt. Ook een combinatie is mogelijk.

Hechtingsproblemen kunnen zich daarom op verschillende manieren laten zien.

Je kunt bijvoorbeeld bang zijn dat iemand je verlaat, maar tegelijkertijd moeite hebben om iemand werkelijk dichtbij te laten komen. Je kunt voortdurend zoeken naar bevestiging of juist proberen niemand nodig te hebben.

Verlatingsangst en bindingsangst

Verlatingsangst kan ervoor zorgen dat je sterk reageert wanneer iemand afstand neemt. Een bericht waarop niet meteen wordt gereageerd, een verandering in gedrag of onzekerheid binnen een relatie kan veel spanning oproepen.

Bij bindingsangst gebeurt soms het tegenovergestelde. Zodra een relatie hechter wordt, ontstaat de neiging om afstand te nemen, gevoelens te relativeren of twijfels te ontwikkelen.

Verlatingsangst en bindingsangst kunnen ook naast elkaar bestaan. Je verlangt dan naar een diepe verbinding, maar merkt tegelijkertijd dat echte nabijheid spanning veroorzaakt.

Door deze hechtingspatronen beter te leren herkennen, kun je steeds duidelijker zien wat er gebeurt voordat je automatisch reageert.

Waarom blijven relatiepatronen zich herhalen?

Veel relatiepatronen ontstaan niet bewust. Als kind leer je wat je kunt doen om liefde, veiligheid, aandacht en verbinding te ervaren.

Misschien leerde je om je aan te passen, te pleasen, voor anderen te zorgen of snel aan te voelen wat iemand nodig had. Misschien was er weinig ruimte voor jouw emoties of behoeften.

Wat vroeger behulpzaam was, kan later veranderen in ongezonde relatiepatronen.

Je merkt bijvoorbeeld dat je steeds valt op emotioneel onbeschikbare partners. Of je blijft lang in een relatie waarvan je eigenlijk weet dat deze niet goed voor je is. Misschien geef je voortdurend meer dan je terugkrijgt.

Het herkennen van deze relatiepatronen kan een belangrijke eerste stap zijn. Vervolgens kijken we naar wat er onder het patroon ligt: welke angst, overtuiging, behoefte of emotie wordt geraakt?

Emotionele afhankelijkheid herkennen

Bij emotionele afhankelijkheid wordt je gevoel van rust, eigenwaarde of veiligheid sterk beïnvloed door de ander.

Je kunt bijvoorbeeld pas ontspannen wanneer de ander laat merken dat alles goed zit. Afstand, stilte of kritiek kan daardoor een grote invloed hebben op hoe je je voelt.

Emotionele afhankelijkheid kan samengaan met onzekerheid, pleasen en moeite met grenzen stellen. Soms weet je rationeel dat je waarde niet afhankelijk is van een ander, maar voelt dat emotioneel nog niet zo.

Door stap voor stap te onderzoeken wat jij nodig hebt, kan er meer innerlijke veiligheid ontstaan.

Ontwikkelingstrauma en ervaringen uit je jeugd

Sommige patronen kunnen samenhangen met langdurige of herhaalde ervaringen van emotionele onveiligheid tijdens het opgroeien. Binnen de begeleiding kan daarom ook aandacht zijn voor ontwikkelingstrauma.

Bij ontwikkelingstrauma gaat het niet uitsluitend om één ingrijpende gebeurtenis. Het kan ook gaan om terugkerende ervaringen waarbij je je onvoldoende gezien, gehoord, beschermd of emotioneel gedragen hebt gevoeld.

Misschien waren ouders emotioneel niet beschikbaar, werd er weinig over gevoelens gesproken of moest jij je sterk aanpassen aan de omstandigheden thuis.

Ook verslaving, veel conflict, emotionele onvoorspelbaarheid, sterk egocentrisch gedrag of narcisme binnen het gezin kunnen invloed hebben op de manier waarop een kind leert omgaan met verbinding en veiligheid.

Daarbij gaat het niet om het zoeken naar schuldigen. Het gaat om begrijpen welke ervaringen mogelijk hebben bijgedragen aan jouw huidige manier van reageren en verbinden.

Moederwond en vaderwond

Binnen dit proces kunnen we ook kijken naar wat soms de moederwond en vaderwond wordt genoemd.

De moederwond heeft vaak betrekking op thema’s als verbinding, nabijheid, liefde, verlatingsangst en emotionele veiligheid.

Je kunt bijvoorbeeld sterk verlangen naar liefde en tegelijkertijd bang zijn om deze liefde weer kwijt te raken. Daardoor kun je jezelf gemakkelijk aanpassen of moeite hebben een pijnlijke relatie los te laten.

De vaderwond heeft vaker betrekking op thema’s als eigenwaarde, grenzen, vertrouwen, veiligheid en je eigen plek durven innemen.

Je kunt jezelf bijvoorbeeld gemakkelijk klein maken, veel bevestiging zoeken of moeite hebben om op je eigen gevoel en keuzes te vertrouwen.

Deze thema’s kunnen elkaar versterken en bijdragen aan hechtingsproblemen en terugkerende ongezonde relatiepatronen.

Codependentie en narcisme binnen relaties

Mensen die worstelen met codependentie kunnen soms langdurig betrokken raken bij partners die weinig emotionele beschikbaarheid tonen of sterk gericht zijn op hun eigen behoeften.

Daarbij wordt tegenwoordig regelmatig gesproken over narcisme. Het is belangrijk om hier zorgvuldig mee om te gaan. Niet ieder egoïstisch, afstandelijk of kwetsend gedrag betekent automatisch dat iemand een narcistische persoonlijkheidsstoornis heeft.

Binnen begeleiding draait het daarom niet om het stellen van diagnoses bij een partner. Veel belangrijker is de vraag: wat gebeurt er met jou in deze relatie?

Kun je jezelf blijven? Zijn je grenzen duidelijk? Is er ruimte voor jouw behoeften? Is de relatie wederkerig? Of merk je dat jouw codependency steeds sterker wordt?

Wanneer er sprake is van sterk egocentrisch gedrag of kenmerken die je associeert met narcisme, kunnen deze vragen helpen om de aandacht weer terug te brengen naar jezelf.

Herken je deze patronen?

Misschien herken je verschillende situaties.

Je hebt naar de buitenwereld toe alles goed voor elkaar, maar voelt je binnen relaties regelmatig onzeker of alleen.

Je geeft veel en verlangt sterk naar liefde en erkenning. Je stelt de behoeften van je partner regelmatig voorop.

Je merkt dat je steeds opnieuw terechtkomt bij emotioneel onbeschikbare partners.

Je weet dat een relatie je pijn doet, maar kunt moeilijk loslaten.

Je bent bang om alleen te zijn.

Of je merkt juist dat je afstand neemt zodra iemand emotioneel dichtbij komt.

Dit kunnen signalen zijn van onveilige hechting, emotionele afhankelijkheid of hardnekkige hechtingspatronen.

Je hoeft jezelf daar niet voor te veroordelen. Patronen zijn meestal niet zomaar ontstaan.

Begeleiding bij hechtingspatronen en ontwikkelingstrauma

Tijdens de begeleiding onderzoeken we samen welke patronen in jouw leven steeds terugkomen en waar deze mogelijk mee samenhangen.

Bij hechtingspatronen kijken we bijvoorbeeld naar de manier waarop je reageert op nabijheid, afstand, conflict, afwijzing en onzekerheid.

Bij ontwikkelingstrauma kan aandacht worden besteed aan ervaringen uit je vroege leven en de invloed die deze ervaringen vandaag mogelijk nog hebben.

Je kunt onder andere leren:

• herkennen wanneer je jezelf aanpast;
• eerder voelen waar je grens ligt;
• ontdekken welke emoties onder je reacties zitten;
• herkennen welke situaties je triggeren;
• beter voelen wat jij nodig hebt;
• verantwoordelijkheid bij de ander laten;
• jezelf ondersteunen tijdens moeilijke emoties;
• bewuster kiezen hoe je wilt reageren.

Het doel is niet dat je minder liefdevol, zorgzaam of betrokken wordt. Het doel is dat je verbinding kunt aangaan zonder jezelf daarin kwijt te raken.

Van ongezonde relatiepatronen naar verbinding met jezelf

Het doorbreken van ongezonde relatiepatronen begint vaak met bewustwording.

Maar alleen begrijpen is niet altijd voldoende.

Daarom werken we niet uitsluitend via gesprekken. Afhankelijk van jouw hulpvraag kan ook gewerkt worden met lichaamsgericht werk, zenuwstelselgericht werk, innerlijk-kindwerk, delenwerk, ademwerk, systemisch werk, energetische begeleiding, traumarelease en EMDR.

Je hoeft vooraf niet precies te weten welke aanpak voor jou passend is. We bekijken samen wat er op dat moment aandacht vraagt.

Stap voor stap leer je beter voelen:

Wie ben ik?

Wat voel ik?

Wat heb ik nodig?

Waar ligt mijn grens?

Wat klopt voor mij?

Daardoor ontstaat steeds meer ruimte tussen wat je voelt en hoe je daarop reageert.

Van emotionele afhankelijkheid naar innerlijke veiligheid

Wanneer emotionele afhankelijkheid minder bepalend wordt, ontstaat er ruimte om relaties vanuit een andere basis aan te gaan.

Je hoeft dan niet voortdurend bevestiging buiten jezelf te zoeken.

Je kunt beter voelen wat je nodig hebt en eerder herkennen wanneer iets niet goed voor je is.

Ook bindingsangst hoeft je keuzes steeds minder te bepalen. Nabijheid mag stap voor stap veiliger gaan voelen zonder dat je jezelf hoeft te verliezen.

En wanneer verlatingsangst wordt geraakt, kun je leren om niet onmiddellijk vanuit die angst te handelen.

Zo ontstaat langzaam meer vertrouwen in jezelf en in je eigen innerlijke kompas.

Thuiskomen bij jezelf

Verandering betekent niet dat je iemand anders moet worden.

Het gaat juist om opnieuw ontdekken wie jij bent wanneer je niet voortdurend bezig bent met aanpassen, pleasen, zorgen of bevestiging zoeken.

Je leert steeds beter je eigen plek innemen, grenzen voelen en luisteren naar wat voor jou klopt.

Dat kan helpen om relaties aan te gaan waarin ruimte is voor wederkerigheid, openheid, verbinding en gelijkwaardigheid.

Je hoeft jezelf niet te repareren.

Je mag ontdekken welke patronen je hebt meegenomen, begrijpen waarom ze ooit belangrijk waren en ervaren dat er nu andere keuzes mogelijk zijn.

Van jezelf verliezen in de ander naar thuiskomen bij jezelf.

Praktische begeleiding

Je bent van harte welkom in mijn praktijk voor een moment van Thuiskomen bij jezelf.

Er is geen vast aantal sessies en geen vooraf bepaalde route. Tijdens iedere afspraak kijken we naar wat er op dat moment speelt en aandacht nodig heeft.

Meerdere sessies kunnen helpend zijn om patronen steeds beter te herkennen en stap voor stap verandering aan te brengen.

Je kunt begeleiding krijgen rond onder meer codependency, hechtingsproblemen, codependentie, onveilige hechting, bindingsangst en terugkerende patronen binnen relaties.

Een consult kan in de praktijk plaatsvinden. Begeleiding op afstand, telefonisch, bij jou thuis of op een andere locatie is eveneens mogelijk.

Klaar om weer dichter bij jezelf te komen?

Blijf je steeds tegen dezelfde patronen aanlopen en wil je begrijpen én ervaren wat er onder deze patronen ligt?

Dan ben je van harte welkom.

Samen onderzoeken we wat jij nodig hebt om oude patronen steeds meer los te laten en vanuit meer rust, eigenwaarde en innerlijke veiligheid verbinding aan te gaan.

Je hoeft het niet alleen te begrijpen. Je mag het ook werkelijk gaan voelen.

Liefs,

Marjolein de Vries
Psychosociaal & lichaamsgericht therapeut
Gespecialiseerd in trauma, hoogsensitiviteit & codependency
Op holistische en energetische wijze